ހަވަރުތިނަދޫ މުޞްޠަފާ މަންޞޫރު

 ހަވަރުތިނަދޫ މުސްތަފާ މަންޞޫރުގެ ބައްޕާފުޅަކީ، ހަވަރުތިނަދޫ ޙާޖީ މުޙައްމަދު ކަލޭގެފާނެވެ. އަލްމަރުޙޫމު ޙާޖީ މުޙައްމަދު ކަލޭގެފާނަކީ ހަވަރުތިނަދޫގެ ކަތީބުކަމާއި އަދި ދެފަހަރެއްގެމަތިން ހުވަދުއަތޮޅުގެ އަތޮޅުވެރިކަންކުރެއްވި، ދިގުމުއްދަތެއްގައި ސަރުކާރަށް ޚިދުމަތްކުރައްވާފައިވާ ހުވަދުއަތޮޅުގެ ވަރަށް ހަރުދަނާ، ވަރުގަދަ ޝަޚުޞިއްޔަތެކެވެ. ކުރިން ހުވަދުއަތޮޅުގެ ވެރިކަންކުރަމުންއައި ވާރުގެ (ފަހުގެތާރީޚެއްގައި ފެންނަންހުރި އަތޮޅުއޮފީސް) ހުވަދުއަތޮޅު ހޯނޑެއްދޫއިން ހަވަރުތިނަދޫއަށް ބަދަލުކުރައްވައި ހުވަދުއަތޮޅުގެ ވެރިރަށަކީ ހަވަރުތިނަދޫ ކަމުގައި ހަމަޖައްސަވާފައިވަނީވެސް ޙާޖީ މުޙައްމަދުކަލޭގެފާނުގެ އަތޮޅުވެރިކަމުގެ ދުވަސްވަރުގައެވެ. ޙާޖީ މުޙައްމަދުކަލޭގެފާނަކީ ހުވަދުއަތޮޅާއި، މާލޭގެ ގިނަބައެއްގެ އިޙުތިރާމާއި ލޯބި ލިބިވަޑައިގެންފައިވާ ވަރަށް ޢިއްޒަތްތެރި ބޭފުޅެކެވެ. އަދި ހުވަދުއަތޮޅުގައި އުފެދުނު މުއްސަނދި ބޭބޭފުޅުންގެތެރެއިން ފާހަގަކުރެވޭ އަރާހުންނެވި، އުޅަނދުފަހަރާއި، މުދަލާއި، ނޯކަރުން ގިނަ ވަރަށްމުއްސަނދި ބޭފުޅެކެވެ. މުސްތަފާ މަންޞޫރުގެ މަންމާފުޅަކީ ހަވަރުތިނަދޫ ފޫޅުމާ ކަޅުދައިތަގެ ޢާއިޝާ (އައިސާދިޔެ)ގެ މަރިޔަމްފާނު (ކުދެމަރިޔަމްދައިތަ) އެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރު މިޞުރުގެ އަލްއަޒުހަރު ޔުނިވަރސިޓީން ތަޢުލީމު ޙާޞިލުކުރެއްވުމަށް މިޞުރަށް ވަޑައިގެން މިޞުރުގައި ތިންއަހަރެއްހާދުވަހު އުޅުއްވުމަށްފަހު ޞިއްޙީޙާލުކޮޅު ހުރިގޮތުން މިޞުރުގައި އުޅުއްވުމަށް ދަތިފުޅުވުމާއެކު، އެނބުރިވަޑައިގެން އިންޑިއާއަށް ބަދަލުވެވަޑައިގެން އިންޑިއާއިން ތަޢުލީމު ޙާޞިލުކުރެއްވިކަމަށްވެއެވެ. އަދި އޭގެފަހުން ސްރީލަންކާގައި ހުންނަވައިގެންވެސް ތަޢުލީމު ކުރިޔަށްގެންދެވުމަށް މަސައްކަތް ކުރެއްވެވި ކަމުގައި އެދުވަސްވަރުގެ މީހުންގެފަރާތުން ލިބުނު މަޢުލޫމާތުން އެނގެއެވެ. ނަމަވެސް އިންޑިއާ، އަދި ލަންކާގައި އުޅުއްވިއިރުވެސް މަންޞޫރުގެ ޞިއްޙީޙާލުކޮޅު ބޮޑުވުމާއެކު، ރާއްޖެއިން ބޭރުގައި އުޅުއްވުމަކީ ދަތިފުޅުކަމަކަށް ވެގެން މަދު އަހަރުތަކަކަށްފަހު އެނބުރި ރާއްޖެވަޑައިގަތީކަމަށް މަޢުލޫމާތު ލިބިފައިވެއެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރަކީ އިނގިރޭސިބަހުން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަން ދެނެވަޑައިގަންނަވާ، އަދި ނެވިގޭޝަން ދާއިރާގެ ފުންނާބުއުސް މޮޅުބޭފުޅެކެވެ. މީގެއިތުރުން ހިންދީބަހުންނާއި، ތަމަޅަބަހުން އަދި ސިންގަޅަބަހުން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަން ދެނެވަޑައިގަންނަވައެވެ. މަންޞޫރުއަކީ ކަނބުރުވެރިކަމުގެ މަސައްކަތާއި، އެޒަމާނުގައި ކޮށްއުޅުނު ގިނަ މަސައްކަތްތައް އަމިއްލަ އަތްޕުޅުން ކުރައްވަން ދެނެވަޑައިގަންނަވާ ވަރަށްހުނަރުވެރި ބޭފުޅެކެވެ. ތަނަވަސް ޢާއިލާއަކަށް ނިސްބަތްވެވަޑައިގަންނަވާ ބޭފުޅަކަށްވެސްވުމާއެކު، ރީތިކޮށް ހެދުން އެޅުއްވުމަށް ލޯބިކުރެއްވި ތަހުޒީބު، ސާދާ، ދިރިއުޅުއްވުމެއް އުޅުއްވަމުން ގެންދެވި، ވަރަށްގިނަބަޔަކާއި ގާތް ގުޅުމެއް ބެހެއްޓެވި، ސަމާސާ މިޒާޖެއްގެވެރި ބޭފުޅެކެވެ. ލާނދާއެއްލައިގެން އަމިއްލަފުޅަށް މަސްހިފުމަށް ވަރަށްބޮޑަށް ޝައުޤުވެރިވެ ވަޑައިގެންނެވުމާއެކު، ފަރީކުޅުއްވުމަށްޓަކައި ކޮއްމެދުވަހަކުވެސް ލާނދާއެއްލައިގެން އަމިއްލަފުޅަށް މަސްހިފުމަކީ މަންޞޫރު ވަރަށް އިސްކަމެއްދެއްވައިގެން ކުރައްވަމުން ގެންދެވިކަމެއްކަން މިފުރުޞަތުގައި ފާހަގަކުރަމެވެ. އަމިއްލަ މަސްދޯނިފަހަރު ކިތައްމެވަރަކަށް މަސްބާނައިގެން އައިކަމުގައިވިޔަސް އަދި ކިތައްމެ ވިއްސާރަޔަސް މަންޞޫރު އެހާ ޝައުގުވެރިކަމާއެކު އަމިއްލަ އުފާފުޅެއްގެގޮތުން ކުރައްވަމުންގެންދަވާ ލާނދާއެއްލައިގެން މަސްހިފުމުގެ މި އާދައަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް އައިސްފައިނުވާކަން އެއީ ވަރަށްގިނަބަޔަކު ދަންނާނެ ޙަޤީގަތެކެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރުއަކީ ވަރަށް ޚިޔާލުތަނަވަސް، ޒަމާނަށްއަންނަ ބަދަލުތަކާއި އެއްގޮތަށް ދިރިއުޅުމުގެ ކަންކަމާއި ވަށްޓަފާޅި ބަދަލުކުރެއްވުމުގެ ޝައުގުވެރިކަމާއި އެކަމުގެ ވިސްނުންފުޅު ގެންގުޅުއްވިބޭފުޅެކެވެ. ހަވަރުތިނަދޫ އައްޝައިޚު މުދިމް ޙުސައިންތަކުރުފާނުގެ އިބުރާހީމް ޝިހާބުއާއި ހަވަރުތިނަދޫ އިސްމާޢީލް ޙާޖީގެ ޙަސަންޙަބީބު، އަދި މުސްތަފާ މަންޞޫރު މިތިންބޭފުޅުންގެ ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ދަތުރުކުރާ އޮޑިފަހަރު ސިލޯނަށް ގެންގޮސްގެން އެއޮޑިފަހަރުގައި އިންޖީނުބަހައްޓައި އޮޑިފަހަރުގެ ކެބިން މިހާރު މިފެންނަ ބޯޓުފަހަރުގައި ހުންނަގޮތަށް ފެންވަރުރަނގަޅު ރީތި ކެބިންތަކަކަށް ބަދަލުކުރުމާގުޅޭގޮތުން ވާހަކަދެކެވި ޚިޔާލު ބަދަލުކުރެވިފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް އެކަމުގެ ޢަމަލީ މަސައްކަތް ނުފެށިވަނިކޮށް ބަޣާވާތުގެތެރޭ އިބުރާހީމް ޝިހާބުއާއި، ޙަސަންޙަބީބު ޖަލުގައި ބަންދުވެ އެދެބޭފުޅުންގެ އޮޑިފަހަރުވެސް ހަލާކުވެ ދިއުމާއި އަދި ޖަލުގައި އެދެބޭފުޅުން ދުނިޔެދޫކުރައްވާފައި ވުމުން އެހިސާބުން އެކަން ހުއްޓިދިޔައީއެވެ. އޭރުވެސް މުސްތަފާ މަންޞޫރުގެ އޮޑީގައި ހުންނަ ހިޔާގަނޑުގެ ތެރޭގައި މަންޞޫރުއަށް ވަކިން ރީތިކޮޓަރިއެއް ހުންނަކަން މިފުރުޞަތުގައި ފާހަގަކުރަމެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރު ތަޢުލީމު ޙާޞިލުކުރެއްވުމަށް ރާއްޖެއިން ބޭރުގައި އުޅުއްވުމަށްފަހު، އެނބުރި ރާއްޖެ ވަޑައިގެންނެވިއިރު ބައްޕާފުޅު ޙާޖީ މުޙައްމަދު ކަލޭގެފާނު ވަނީ މަންޞޫރު ދިރިއުޅުއްވުމަށްޓަކައި، އެޒަމާނުގައި ހަވަރުތިނަދޫއިން ފެންނަންހުރި ގެތަކާއި ތަފާތު، އަދި ގޭގެ އެއްމެހައި ކަންކަން ތަރުތީބުކުރެވިފައިވާ ރީތި ފުރިހަމަ ގެއެއް ޢިމާރާތްކޮށްދެއްވާފައެވެ. އެގެއަކީ ވަށައިގެން އުސް ފާރުލެވިފައިވާ އަދި ދިރިއުޅުމުގެހުރިހާ ފަސޭހަތަކެއް ލިބޭގޮތަށް، ބަދިގެއާއި ގުދަންތަކާއި، މަސައްކަތްކުރާތަން ވަކިވާގޮތަށް ހެދިފައިހުރި ފެންވަރުރަނގަޅު ގެއެއްކަމުގައި މަޢުލޫމާތުލިބިފައިވެއެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރުއަށް ހުވަދުއަތޮޅުގެ އިނިސްޕެކްޓަރގެ މަގާމް ސަރުކާރުން ދެއްވާފައިވެއެވެ. ދުނިޔެ ދޫކުރެއްވުމާއި ހަމަޔަށްވެސް މުސްތަފާ މަންޞޫރު ދެމިހުންނެވީ ހުވަދުއަތޮޅުގެ އިނިސްޕެކްޓަރގެ މަގާމުގައެވެ. މުސްތަފާ މަންޞޫރުއަކީ ދިވެހިދައުލަތުގެ ޕެންޝަނަރެއްވެސްމެއެވެ. މުސްތަފާ މަންޞޫރުއަކީ އެއިރެއްގައި އޮންނަ ސަރުކާރަކާއި ގާތް ގުޅުމެއްބޭއްވުމުގެ ސަބަބުން ސަރުކާރުގެ އިތުބާރު ވަރަށްބޮޑަށް ލިބިވަޑައިގެންނެވި ބޭފުޅެކެވެ. އެގޮތުން ހުވަދުއަތޮޅުގައި އުފެދުނު ދިވެހިސަރުކާރާއި ދެކޮޅުވެރިކަމުގެތެރޭގައިވެސް މަންޞޫރުއަކި ދިވެހިސަރުކާރަށް އެއްބާރުލުންދެއްވި ސަރުކާރުގެ މުހިއްމު ބައިވެރިއެކެވެ. އަދި ދެވަނަފަހަރަށް ތިނަދޫ އާބާދުކުރެއްވުމަށް ކުރެވެމުންދިޔަ މަސައްކަތުގައިވެސް މަންޞޫރު ބައިވެރިވެވަޑައިގެން ފުރިހަމައަށް އެހީތެރިވެދެއްވާފައިވާކަން މިފުރުޞަތުގައި ފާހަގަކުރަމެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރު ފުރަތަމަ ކައިވެނިބެއްލެވީ ދެއްވަދޫ އިސްމާޢީލްދީދީގެ މުޙައްމަދުދީދީގެ އިބުރާހީމްދީދީގެ މަރިޔަމްދީދީއާއެވެ. މިދެކަނބަލުންނަށް ލިބިވަޑައިގެންނެވި ބޭފުޅުންނަކީ، ޝަރީފާ މަންޞޫރު ބީޗްވިލާ / ތިނަދޫ، މުޙައްމަދު ޝަރީފު ހ.ތެވެލި / މާލެ، އަޙުމަދު ޝަފީގު ބީޗްވިލާ / ތިނަދޫ އެވެ. މިތިން ބޭފުޅުންގެތެރެއިން ޝަރީފާ މަންޞޫރު މިހާރުވަނީ ދުނިޔެދޫކުރައްވާފައެވެ. މުޙައްމަދު ޝަރީފު ވަރަށްތުއްޕުޅުއިރު ތަޢުލީމު ޙާޞިލުކުރެއްވުމަށް މާލެވަޑައިގެންނެވިގޮތަށް މާލެއާއި އަދި ރާއްޖެއިން ބޭރުން ތަޢުލީމު ޙާޞިލުކުރެއްވުމަށްފަހު ދިރުއުޅުއްވަމުން ގެންދަވަނީ މާލޭގައެވެ. މުޙައްމަދު ޝަރީފުއަކީ ސަރުކާރުގެ މަތީފެންވަރުގެ މަގާމްތަކެއް ފުރުއްވެވި، ގިނަދުވަހު ސަރުކާރަށް ޚިދުމަތް ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. އަދި ރާއްޖޭގެ ރިސޯޓު އޯނަރުންގެތެރޭގައި ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާ ފުދުންތެރި މާލޭގެ ގެދޮރުވެރި ބޭފުޅެކެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރު ދެއަންބަށް، ބޭފުޅަކާއި ކައިވެނި ބައްލަވައިގަތެވެ. އެއީ ދެއްވަދޫ އިސްމާޢީލްދީދީގެ  މުޙައްމަދުދީދީގެ ޢާއިޝާދީދިގެ މަރިޔަމްދީދީއާއެވެ. މިދެކަނބަލުންގެ މި ކައިވެނިފުޅަށް ބޭފުޅަކު ލިބިވަޑައިގެންފައިނުވެއެވެ. ދުނިޔެ ދޫކުރެއްވުމާއި ހަމަޔަށްވެސް މަރިޔަމްދީދީ އިންނެވީ މުސްތަފާ މަންޞޫރުގެ އަނބިކަނބަލުންގެ ގޮތުގައެވެ. އޭގެފަހުން އިތުރު ބޭފުޅުންތަކަކާއި މަންޞޫރު ކައިވެނި ބެއްލެވިއެވެ. އެގޮތުން ކައިވެނިބައްލަވައިގެންނެވި ބޭފުޅުންގެތެރެއިން ނަޑައްލާ ފާތުމަތު މުނީރާއަށް އަންހެން ބޭފުޅަކު ލިބިވަޑައިގަތެވެ. ނަމަކީ ޝަހީދާ މަންޞޫރުއެވެ. މިޝަހީދާ މަންޞޫރުވެސް ދިރިއުޅުއްވަމުން ގެންދަވަނީ މާލޭގައެވެ.

އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރު ދުނިޔެދޫކުރެއްވުމުގެ އާލާސްކަންފުޅު ޖެހިވަޑައިގަތީ  މަންޞޫރު ގެންގުޅުއްވާއޮޑި މަރާމާތުކުރެއްވުމަށް އައްޑުއަތޮޅަށް ވަޑައިގެން އައްޑުއަތޮޅު ފޭދޫގައި އުޅުއްވަނިކޮންނެވެ. އައްޑުއަތޮޅުގައި އޮޑި މަރާމާތުކުރެއްވުމުގެ ބޭނުންފުޅަކަށްވީ ފުވައްމުލަކާއި، އައްޑުއަތޮޅުން ލަކުޑި ހޯއްދެވުމަށް ފަސޭހަފުޅުވާނެތީކަމަށް ބެލެވެއެވެ. އައްޑުއަތޮޅުހިތަދޫއަށް އޮޑި އެހެލުމަށްފަހު މަރާމާތުގެ މަސައްކަތުގައި އުޅުއްވަނިކޮށް ކުޑަދުވަސްކޮޅަކު އާލާސްކަންފުޅާ އުޅުއްވުމަށްފަހު މުސްތަފާ މަންޞޫރު ދުނިޔެދޫކުރައްވާފައި ވަނީ 1969 ވަނައަހަރުގެ މެދެއްހާތާނގައި އައްޑުއަތޮޅު ފޭދޫގައެވެ. ފަސްދާނުލެވިފައިވަނީ ފޭދޫ ހުކުރުމިސްކިތުގެ ޙަރިއްމަ ތެރޭގައެވެ. މަންޞޫރުގެ އެ އޮޑިވެސް އެހެންހުރެ ހަލާކުވެ ދިޔައީއެވެ. އަލްމަރުޙޫމު މުސްތަފާ މަންޞޫރުއަކީ ތިނަދޫއާއި، މާލޭގެވެސް ގިނަބައެއްގެ ލޯތްބާއި އިޙުތިރާމު ހޯއްދަވާފައިވާ ތިނަދޫގެ ޤަދަރުވެރި ޢިއްޒަތްތެރިއެކެވެ. މާތް ﷲ މަރުޙޫމުގެ ފާފަފުއްސަވައި ސުވަރުގެ މިންވަރުކުރައްވާށިއެވެ. އާމީން.

          --------------------------

މައުލޫމާތުހޯދައި ލިއުނީ:

މުޙައްމަދު ޒުހައިރު، މާގަލާ/ތިނަދޫ

ތާރީޚް:

16 އޮކްޓޫބަރ 2020

Read More »

ޑިމޮކްރަސީގެ ފިރުޢައުނު މުދާ


ދިވެހިރާއްޖޭގެ ރަށްރަށުގެ ގޮނޑުދޮށްތަކަށް ބާވަތްބާވަތުގެ އެއްޗެހި ލެއްގުމަކީ ކުރިއްސުރެ ހިނގަމުންދާ ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް ގިނައިން އެއްޗެހި ލައްގަނީ ހުޅަނގު މޫސުމުގައެވެ. ޚާއްޞަކޮށް އެ މޫސުމްގެ ބާރު ވަޔާ ވިއްސާރައާ އެކު އެވެ. މީގެ އަހަރުތަކެއްގެ ކުރިން ފެށިގެން މިގޮތަށް ލައްގާ އެއްޗެތީގެތެރޭ ވިހިން ފެށިގެން ތިރީހާ ދޭތެރޭ ޤަރުނުތަކުގެ އާދަމުގެދަރިންނަށް އެ ތަކެތި ފެނުމުން އެބައިމީހުން ޙައިރާންވެ ތަލިން ކުޅުހިކޭ ވަރުގެ އެކި އެއްޗިހި ލައްގަމުން އެބަ ދެއެވެ. މިއިން ކޮންމެ އެއްޗެއްގައި "ޑިމޮކްރަސީ" ލިޔެފައި އޮވެއެވެ. 

ލައްގާތަކެތީގެތެރޭ އެތެރޭގައި ހޮއިނެތް ދިހަބާރަ ޓަނުހުންނަ ވަރުގެ ބޮޑެތި ދަގަނޑާއި ފޮނިރަހަ ގަދަކަމުން ކައިބޮއިހެދުމަށް ދަތިވާވަރުގެ ދޯބުރާލިހަކުރު ގުޅިތަކާއި އިންސާނުންނަށް އޭގެ ފޮޓޯ ނުފެންނަ ގޮތަށް ހަދާފައިވާ ޓީވީތަކާއި ދޫނި ސޫފާސޫތްޕަށް ނޫނީ އޭގެ އަޑުނުއިވޭ ރޭޑިޔޯތަކާއި ފެނަށް ގިރިގެން ނުދާނޭ ކުލަކުލައިގެ ކަރުދާހުގެ ގާނޫނުތަކާއި އަސާސީ ޖުއްލާބުގެ ގުޅަބޭހާއި ލާމަރުކަޒީ ވިހި އޮށުގެ ތަސްބީހަ ފައްޗާއި ޙައްޤާނިއްޔާ ދުއްރަތަކާއި ޕާޓީ ސިސްޓަމްގެ ރިހާކުރާއި އަޚުލާގަށް މާބަނޑުވެފައިވާ ކުލުނު ޖާޑިތަކާއި އިންސާނީ ހަމަތަކުގެ ދެފުށް ފެންނަ ބޯކަރުދާސް ފޮށިގަނޑުތަކާއި މިކަހަލަ ގިނަ އެއްޗެހިތަކެއް ހިމެނެއެވެ.

ކަނޑުތަކުގެ އޮޔާއި ވައިގެ ސަބަބުން ވިޔަސް ރަށްރަށުގެ ގޮޑުދޮށްތަކަށް ލައްގައިފާނެ ކަމަށް މީގެކުރިން އިންސާނުންގެ ބުއްދިއަށް ނުގެނެވޭވަރުގެ އެއްޗެހިތަކެއް ލައްގަމުން ދާތީ މި ކަމާއި ޙައިރާންވެ ކަންބޮޑުވީ ލަފާދާރު ނާމާނިގާރުންގެ ބަޔަކު މިއީ ކޮންފަދަކަމެއްތޯ ބެލުމަށް ކުރި މަސައްކަތުން އެނގުނީ މި ތަކެއްޗަކީ ޑިމޮކްރަސީގެ ފިރުޢައުނު މުދާ ކަމަށެވެ. ވަކި ދީނެއް ވަކި މަޛުހަބެއް ވަކި ކުލައެއް ނެތި އާދަމުގެދަރިންގެ އެއްވެސް ބަޔަކަށް އެއިން ހެޔޮ ފައިދާއެއް ލިބެންނެތް ތަކެތި ކަމަށެވެ. 

މި ތަކެތީގެ ގޮތްބާވަތް ނޭނގި އެއަށް ދަހިވެތިވެ އޭގެ ބޭނުންކުރަން ފަށައިފިނަމަ އެ ބަޔެއްގެ ތެރޭ ޢަދުލު އިންޞާފާއި ހަމަހަމަކަން ނޯންނާނެ ކަމަށެވެ. ތަބާވާނެ ގާނޫނެއް ގަވައިދެއް ވެރިއެއް ނެތި ވައްކަންކުރުމާއި ފޭރުމާއި ލޫޓްވުމާއި މާރާމާރީއާ ލޭއޮހޮރުން ހިނގާނެކަމަށެވެ. ގަދަފަދަ ޖައްބާރުން ނިކަމެތިންގެ މައްޗަށް ވެރިވެގެން ހިތަށް އެރިކަމެއް ހިތަށްއެރި ވަގުތަކު ހިތަށްއެރި ގޮތަކަށް ކުރާނެކަމެވެ. ޖެއްސުން ކުރުމާއި އަނެކުންގެ ޙައްގުތަކާއި އަބުރަށް އަރައިގަތުމާއި ޣީބަ ބުނުމާއި މަކަރު ހެދުމާއި ދޮގު ހެދުމާއި ފާޙިޝް ޢަމަލުކުރުމާއި ރިޝްވަތާއި ފަސާދައާއި ފިތުނަވެރިކަން ބިމުގެ ވެއްޔަށްވުރެ ގިނަވެދާނެ ކަމެވެ.

ދިވެހިރާއްޖޭގެ ރަށްރަށުގެ ގޮޑުދޮށްތަކަށް ލައްގަމުންދާ ޑިމޮކްރަސީގެ ފިރުޢައުނު މުދަލުގެ ބޭނުންކުރުމުން ވާނެގޮތަކީ ކޮބައިކަން ލަފާދާރު ނާމާނިގާރުންނަށް އެނގުމުން ލަސްނުކޮށް މި ކަން މީސްތަކުންނަށް އަންގައިދޭން އެބައިމީހުން މަސައްކަތްކުރި ނަމަވެސް މިފަދަ ތަކެތި ރަށްރަށުގެ ގޮނޑުދޮށްތަކުން ހޮވާމީހުން އެހެން މީހުންނަށް އެ ތަކެތި ސިފަކޮށްދެމުން ގެންދަނީ އެ ތަކެއްޗަކީ ދުނިޔޭގައި ބަޔަކަށް ލިބޭނޭ އެންމެބޮޑު ނަޞީބުކަމުގަ އެވެ. އޭގެ ބޭނުންކޮށްގެން ނޫނީ ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަމާއި ބާއްޖަވެރިކަމެއް ނުލިބޭނެ ކަމަށެވެ.

                 ---------------------------

ލިޔުއްވީ: މީމު ނޫނު

ދިވެހީން މިދެކޭ ޑިމޮކްރަސީއާއި އިބްލީސް














މީގެ އެތައް އަހަރެއްގެކުރިން ފެށިގެން ދިވެހިރާއްޖެއިން ފެންނަމުންދިޔަ އިސްލާމީ އުޚުއްވަތްތެރިކަމާއި، އެއްބައިވަންތަ ކަމާއި ކުލުނާއި ލޯތްބާއި ހަމްދަރުދީއާއި ރިވެތި އަޚުލާގާއި ސުލޫކާއި ނެތިގެންމިދަނީ ޑިމޮކްރަސީގެނަމުގައި ޕާޓީ ފިކުރާއި ފައިސާއާއި ތަކެއްޗާއި ދުނިޔަވީ ދަހިވެތިކަން ދިވެހިމުސްލިމް ބަޔެއްގެ ހިތްތަކަށް ވަދެގެންނެވެ.  

ބައެއް މައިންބަފައިންނާއި އެމީހުންގެ ދަރިންގެތެރެއިންނާއި އެކިއެކި އަޚުންނާއި އުޚުތުންގެ ތެރެއިންނާއި ރައްޓެހިންނާއި ދޭދޭ ފަރުދުންގެ ތެރެއިންވެސް މިއަދު ފެންނަމުންދަނީ އިސްލާމީ ރިވެތިހަމަތައް ނެތިގެންދާތަނެވެ. މިއީ އިސްލާމީ ކޮންމެ ދިވެހި ދަރިއަކުވެސް ހެޔޮހިތުން ވިސްނައިލުން މިއަދު ލާޒިމުވެފައިވާ ކަމެކެވެ. މިކަންކަމާމެދު އެބުނެވޭ ހެޔޮބަހަކީ ތިމާމެންގެ ދެދުނިޔޭގެ ސަލާމަތާއި ބާއްޖަވެރިކަން އޭގެތެރޭހިމެނޭ ބަހެއްނަމަ އެބަހެއް ބުނިމީހަކަށް ނުބަލައި އެމީހަކު އެބުނި ހެޔޮ ބަހަކަށް މިއަދު ވިސްނައި އެއަށް ޢަމަލުކުރަން ވެއްޖެއެވެ.